Berichten met tag ‘onderhoud’

Onderhoudsoverleg en Botterborrel

Nog een paar weekenden varen en dan kunnen we weer lekker klussen in Rotterdam. Om dit klusseizoen in te leiden is er maandag 23 november weer een Botterborrel!

Rond 20.30 beginnen we op de Bolk met een onderhoudsoverleg waarbij Wiebe ons gaat vertellen wat de plannen zijn deze winter. Een algemene planning is er al en die is hier te vinden.

Dit is ook hét moment om jouw goede idee in te brengen. Wil je bijvoorbeeld een oventje zodat we afbakbroodjes kunnen bakken, of toch een online volgfunctie van Trui? Kom dan langs!

De kunst van het geven

Vandaag hebben wij te horen gekregen dat het Prins Bernard Cultuurfonds voor €7500 wil bijdragen aan onze restauratie! Dit geld komt uit het Johan J. Smit’s fonds dat financieel bijdraagt aan onder andere educatieve projecten op het gebied van Varend erfgoed.

Eerder had Stichting Zabawas al bekend gemaakt €4000 te doneren voor het vervangen van de mastbank. Beide fondsen hebben in 2013 ook een bijdrage geleverd voor de restauratie van ons voorschip.

Wij zijn blij dat wij door middel van deze bijdragen ons schip in goede staat kunnen houden en er veel mee kunnen varen. Op deze manier houden wij niet alleen de botterhistorie levend, maar kunnen wij ook weer een nieuwe generatie leren om met een botter te varen en deze zelf te onderhouden.

Voor meer informatie kun je kijken op de websites van het Prins Bernard Cultuurfonds en Zabawas.

Dag 9: de laatste iroko gang is eruit!

Toen we vanmorgen op de helling kwamen troffen we de gang aan op de plaats waar we hem hadden achtergelaten, netjes in de brandstelling en klaar om kromgebrand te worden. Wim ging hier dan ook spoedig mee aan de slag en rond de middag was de gang krom. Hierna was het een kwestie van de gang op zijn plaats persen om de gaatjes voor de houtdraadbouten af te tekenen. Dit persen had nog wat voeten in de aarde, omdat de gang een beetje onwillig was.  Na een losgesprongen krikje konden eindelijk de gaatjes afgetekend worden.  De gang werd verwijderd en voorzien van gaatjes terwijl de inhouten werden ingesmeerd met heel veel tix (5 à 6 bussen per gang). Nu werd de gang er weer tegenaan gezet om definitief vastgezet te worden. Bij het vastzetten ging de gang nog een keer moeilijk doen door een scheur in zichzelf te creëren. Deze werd vakkundig opgevuld met lijm. Om de dag af te sluiten werd de laatste iroko gang eruit gehaald en de mal vastgeschroefd, klaar om afgetekend te worden voor de nieuwe gang.

SONY DSC

De gang wilde wat moeilijk op zijn plaats

SONY DSC

Er waren veel klemmen nodig

 


Ondertussen hebben Emiel en Diede de dag gespendeerd aan het waterdicht maken van het voordek. Gisteren was al een deel van stuurboord gebreeuwd, vandaag was de rest van het voordek aan de beurt. Bij het uithalen van de naden bleek een groot deel van het vlas te zijn vervangen voor zand, zelfs onder de pek. Aan het eind van de dag hoefden er nog maar een paar naadjes gedaan te worden, deze zijn morgen aan de beurt.

SONY DSC

Zo’n gang plaatsen trekt nog heel wat bekijks

Marieke heeft wederom de dag besteed aan het maken van nieuwe bunplankjes, ditmaal het rondschaven van de hoekjes en het gelijkschaven van de plankjes voor het accudeksel.

Tijdens de lunch hadden we zin in knakworstjes, maar helaas geen pannetje en kookplaatje. Een stukje ijzer om de blikjes samen te binden en de brander van Wim boden de uitkomst: zelden waren knakworstjes zo snel opgewarmd.




 

 

 

Dag 8: Een nieuwe week

Een stukje getypt bij het kampvuur, dat hebben we nog niet eerder gedaan. Nu op de laptop van Pim, want die van Eduard heb ik net al gesloopt en daarvan doen nog maar een paar letters het.

SONY DSC

Zaterdag vroeg gestopt vanwege de waarschuwing op buienradar en zondag was het weer ook niet al te best. Vandaag was het weer beter dus konden Diede en Emiel het voordek breeuwen. Zodat daarna de waterbalk er weer op kan. Alles zit nu lekker onder de pek.

SONY DSC

Klussen aan de stuurboordkant brengt met zich mee dat je toeristen moet vermaken. Die lopen namelijk langs, over de weg en hebben allerhande vragen over zo’n gekke oude boot. Zeker vanwege die gaten aan de zijkant (de kaarplaten liggen eraf). Maar er kwamen ook vragen over of we een kettingpons hadden, een engelse 5 mm inbussleutel en of wij een leerwerkproject deden. Pim probeerde in de tussentijd een lat in het zwaard te lijmen, want dat had een grote scheur.

Marieke is lekker bezig geweest met de bandschuurmachine om de nieuwe bunplankjes netjes glad te schuren en onze dieseltank heeft de laatste laag primer gehad. Morgen kan daar de eerste laag mono-urethaan op zodat deze vrijdag weer de boot in kan. Samen met de koelspiraal waarvoor hopelijk morgen de koppelingen binnen zijn. We moeten dan ook maar eens bedenken hoe we de tank weer makkelijk de boot in krijgen en de diesel weer in de tank.

SONY DSC

Eduard is vandaag bezig geweest met het inscannen van Trui. Hij wil een 3D-model maken en daarna een eikenhoutenmodel van onze botter op schaal 1:10. Dit lukt best aardig, maaar ziet er soms wel wat vreemd uit… Ach zo zijn hier soms wel meer gekke dingen, zo heeft Marieke zondagochtend voor het eerst aan yoga gedaan. Gelukkig zonder veel spierpijn zodat ze vandaag weer flink aan de slag kon met klussen.

SONY DSC

De kimgang zit vastgebout op de boot, Pim een Johan hebben er ook al doppen in gezet. Kees heeft de inhouten schoongemaakt zodat de tixophalt goed hecht. De tweede gang ligt klaar in de brandstelling zodat we morgen meteen kunnen beginnen met branden.

De fik zit er hier ook nog steeds goed in, dus daar ga ik nog maar eens van genieten.

Dag 3: alles is stuk, nu nog fixen

Gisteren was dan eindelijk het stuwdruklager uit de boot. Na veel flexen, slaan en wrikken lieten de boutjes die we er extra in hadden gezet eindelijk los. De flex liep vast op de boutjes, dus makkelijk was het niet.

Vandaag was het dus tijd voor een nieuwe. Helaas makkelijker gezegd dan gedaan. Chris en Emiel gingen in de auto met het lager naar Hardinxveld-Giessendam. Daar het lager op de toonbank gelegd en gevraagd of ze een nieuwe hadden. Ergens achter in het magazijn vonden ze nog een oud model lager wat er wel wat op leek, maar het toch net niet was. Na een uitleg met de opengewerkte modellen in de showroom bleek dat er twee opties waren: een oud model lager met de flens van het huidige stuwdruklager of een compleet nieuwe homokineet + nieuwe model lager. Qua prijs was er niet veel verschil dus morgen maar alle maten opnemen dan hebben we binnen 2 weken een op maat gemaakte homokineet en nieuw lager.

Marieke is in de tussentijd bezig geweest met de schroefasafdichting. Wat langer dan nodig doordat de verkeerde documenten op de wiki stonden. Onderhoud hieraan is niet nodig, pas na 25 jaar of als de flensen op elkaar zijn gedrukt. Dat duurt nog wel even…

Vandaag hebben Wim en Eduard gespendeerd aan het maken van een mal voor en het zagen van het vlakdeel. Wim had eerder al onze geplande methode voor het maken van mallen afgekeurd, omdat ‘een mal gemaakt met dwarslatjes neigt naar digitale sampling en een analoge methode met een lijntje trekken langs een afstandsklosje veel nauwkeuriger is.’ Er was gisteren dus al fatsoenlijk materiaal gehaald en hiermee heeft Wim na veel meten een mal gemaakt. Tussendoor heeft Wim ook nog een aantal inhouten bijgeschaaft zodat deze beter uitstroken. Vervolgens hebben we met een aantal man de plaat hout voor het vlakdeel naar binnen gesjouwd en de mal erop geplaatst. Hierbij heeft Wim de mal zorgvuldig gepositioneerd om inperfecties in het hout te omzeilen. Omdat de kimnaad opnieuw gemodelleerd moest worden heeft Wim deze aan de hand van een aantal referentiepunten gerecontrueerd. Dit had nog wat voeten in de aarde, omdat de referentiepunten de scheve inhouten waren. Uiteindelijk is het vlakdeel gezaagd en naar buiten gebracht om deze morgen krom te kunnen branden.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

SONY DSCOLYMPUS DIGITAL CAMERA

Als extra bonusklusje stond het checken van de koelspiraal op de lijst. De motor lekte namelijk nogal veel koelwater en deze hellingbeurt is een mooie gelegenheid om te kijken. Nadat de uitlaatpakking los was kwam er lucht in het systeem waardoor het aan de andere kant, onderin de bun begon te druppelen. Van dichtbij kijken dus. Daarvoor moest eerst de dieseltank aan de kant. Die blijk je er met een paar man gewoon uit te kunnen tillen. Hij is bijzonder roestig dus voor die terug mag moet er eerst nieuwe menie en nieuwe verf op. In de spiraal, die vermoedelijk ruim 20 jaar ongwijzigd op z’n plek heeft gezeten, troffen we een gaatje aan op een plek waar twee bochten over elkaar schuren. Alle ‘knelsokken’ waarmee de pijpen aan elkaar zitten lekken ook een beetje dus die gaan we ook maar vervangen. De gamma hier had maar twee koppelingen en alleen loodvrije menie dus volgende week maandag wordt dit verhaal vervolgd…

SONY DSC

Op het eind van de dag moest er nog overhaast opgeruimd worden, omdat het begon te regenen. Na een paar dagen van slopen, breken en andere ellende komt nu eindelijk de periode van constructie, want na regen komt…

Dag 2: de boot is nu echt lek!

Dag 2 van het grootonderhoud zit er weer op en er is weer een goede voortgang geboekt. De kimgang, het buitenste vlakdeel en het stuwdruklager zijn succesvol verwijderd, hetzij soms in een beetje discutabele staat.

We waren rond half 9 weer op de helling voor een dag noeste arbeid, daar was Wim reeds Trui al aan het inspecteren. We gingen aan de slag om de laatste doppen van de kimgang en het vlakdeel te verwijderen en gingen spoedig over tot het verwijderen van de houtdraadbouten en nagels zelf. Waar wij de nagels voldoende vrij hadden gemaakt om deze er met een nijptang uit te kunnen trekken, werd dit door Wim afgekeurd en kregen wij een speciaal gemodificeerd breekijzer overhandigd. Toen we alle bouten en nagels uit de kimgang dachten te hebben verwijderd gingen we met hamers en breekijzers aan de slag om de gang eruit te tikken. Er bleken nog enkele stukken ijzer in de gang te steken en na deze geëlimineerd te hebben kwam de gang er netjes uit. Na het verwijderen van de gang bleken twee kopbanden en een zitter rot te zijn en deze zullen vervangen worden. Hierna zijn we overgegaan tot het schoonkrabben van de contactvlakken van de inhouten en het losbouten van het vlakdeel. Dit laatste koste wat meer moeite daar er een aantal moeilijk traceerbare boutjes in zaten en de draadeinden die de zwaardbolder op zijn plaats houden ook een obstakel vormden. Na alles verwijderd te hebben en het vlakdeel in tweeën gezaagd te hebben was de weg vrij gemaakt voor het nieuwe hout. Op het eind van de dag hebben we nog even het nieuwe hout bekeken, zodat we weten wat voor vlees we in de kuip hebben.
OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Ondertussen hadden Emiel en Diede zich met de haakse slijper op het stuwdruklager gestort. Na enkele uren noeste arbeid kwam het apparaat er eindelijk uit (hetzij in diverse stukken). Toen kwam ook een oorzaak voor het vastzitten naar voren: twee extra inbusboutjes die Wim er eens had geplaatst om het lager extra op de schroefas te zekeren.

Morgen maar eens mallen gaan maken en daarnaast proberen een nieuw stukdruklager te regelen.

Hout voor TRUI

Voor het groot onderhoud is één materiaal essentieel: Hout, een enorme hoeveelheid eikenhout, en dat is niet van de één op de andere dag geregeld.
Bovendien is niet elk stuk hout geschikt om een gang of vlakdeel van te maken. Zo moet elk deel uit één stuk hout komen, het deel uit de boom moet breed genoeg zijn: ruim 46 cm voor een vlakdeel en iets kleiner voor de gangen, er moeten niet te veel noesten in zitten en het deel mag niet uit de kern van de boom komen. In de kern zit namelijk de zogenaamde hartlijn en dit is een zwakke plek in een eventuele plank die uit dit midden komt. Je komt dan automatisch uit bij de dosse delen. Om zulke grote delen uit een boom te halen is er dus een eikenboom nodig van ca 60 cm in doorsnee, wat betekent dat deze boom zo’n 100 jaar moet groeien om zo’n dikte te bereiken. Dit soort hout haal je vanzelfsprekend niet even bij de Gamma of een andere detailhandel, maar hiervoor ga je naar een houthandel/zagerij die hele bomen inkoopt, ze in plakjes zaagt en ze vervolgens in plakjes weer doorverkoopt.

eik
Voor de gangen is een hele boom nodig. Deze was al eerder uitgezocht. Voor het vlakdeel zijn Johan en ik op donderdag 20 juni naar de Houtcompagnie in Harlingen gegaan. Ook hiervoor was al eerder een geschikte boom uitgezocht en nu gingen wij het goede “plakje” uitzoeken. Hier werden wij geholpen door dhr Faber die ons allereerst naar de uitgekozen boom leidde. Dit bleek nog een hele opgave, aangezien alle bomen in plakjes op elkaar lijken en ze alleen kunnen worden onderscheiden met een nummer. Uiteindelijk zijn we toch bij de juiste boom terecht gekomen en deze bleek onderop de stapel te liggen. De consequentie was dat een werknemer met een heftruck even wat bomen opzij moest zetten voordat we de boom goed konden bekijken.

20130620_143839
Van deze boom waren eigenlijk maar 2 plakken geschikt qua grootte. Beide opties werden grondig bekeken, met name beoordeeld op doorlopende noesten, al ingerotte pitten (hier zat toen de boom nog boom was een tak en deze plek kan hard zijn, maar deze kan ook al begonnen zijn met rotten) en op scheuren.
Zoals dat gaat met een natuurproduct, zul je nooit/zelden de perfecte plak vinden, dus beide plakken hadden zo hun voors en tegens. Het was dan ook noodzakelijk om een telefoontje naar de expert Wim Mendelts te plegen voor wat advies. Samen met het advies van de houthandelaar, ons eigen gevoel resulteerde dit consult in de keuze voor een plak. Deze plak werd eruit gehaald, gemarkeerd en aldus apart gelegd en de heftruckchauffeur kon weer beginnen met het opstapelen van in plakjes gezaagde bomen. Vervolgens werden in het kantoor de nodige afspraken gemaakt en niet onbelangrijk de prijs. Dit onderdeel met succes afgerond hebbende konden we met een voldaan gevoel en vlak voor de regen huiswaarts keren.
Missie geslaagd!!

Chris Booij
Lid Groot onderhoudscommissie BU130 Trui

Van dag tot dag

We zijn weer een stuk verder met plannen. En het project begint nu echt vorm te krijgen. Hieronder de dagplanning, waarvan het natuurlijk nog maar de vraag is of het zo gaat lopen. Elke plank is weer anders dus niet alle gangen en inhouten zullen even makkelijk gaan.

Ook is nu al het hout besteld. Eduard zal binnenkort meer vertellen over de avonturen tijdens het hout bestellen.

Dagplanning

Datum Wat
zaterdag 20 juli Helling op
maandag 22 juli Voorbereidingen
23 t/m 24 juli Kimgang
donderdag 25 juli Vlakdeel
26 t/m 27 juli Gang 2
dinsdag 30 juli Gang 3
woensdag 31 juli Gang 4
donderdag 1 augustus Inhout 1
vrijdag 2 augustus Inhout 2
zaterdag 3 augustus Inhout 3
maandag 5 augustus Inhout 4
6-7 augustus Breeuwen
7-8 augustus Verven, lijnolie en inruimen
8 augustus Helling af!

Voorbereiding voorschipsrestauratie in volle gang

Het klusseizoen is voorbij en het vaarseizoen is weer in volle gang en op een paar olielekjes bij de motor na heeft Trui het prima naar haar zin. De voorbereidingen van het groot onderhoud hebben we weer opgepakt en we maken er goede voortgang mee. We hebben een aantal subsidie aanvragen uitstaan en hopen hier binnenkort meer over te horen. Het aantal donaties dat is binnengekomen overtrof al onze verwachtingen, hartelijk dank daarvoor. Vandaag gaan Emiel en Johan bij de helling in Elburg kijken of deze geschikt is voor het onderhoud, het Zuiderzeemuseum gaat ‘m niet worden, omdat we daar geen lawaai mogen maken. Verder gaan we vrijdag 29 maart nog een paar mallen maken van een aantal inhouten, zodat we daar ook hout voor uit kunnen zoeken. Over de verdere voortgang van het groot onderhoud kun je hier lezen.

Mocht je zin hebben om binnenkort nog een te gaan varen: er is nog voldoende plaats op de inschrijflijsten. Het paasweekend en de aansluitende week gaat er op het wad gevaren worden en evenementen als de Pieperrace zitten er ook weer aan te komen.

Mallen maken van de oude gangen

In de hellingweek zijn met behulp van de traditionele methode mallen gemaakt van de oude gangen, zodat het hout voor de nieuwe gangen uitgezocht kan worden. Ter voorbereiding van de mallen zijn een aantal platen multiplex in stroken gezaagd en met pianoscharnier aan elkaar geschroefd om de benodigde lengte van de mal te krijgen. De scharnier zorgt er ook voor dat de mallen op te vouwen zijn en beter te vervoeren zijn. De stroken multiplex zijn vervolgens tegen de gangen geschroefd en met kleine dwarslatjes is de breedte van de gangen aangegeven. Met behulp van de mallen zullen we op 4 maart samen met Wim Mendelts hout gaan uitzoeken bij de Almenum Houtcompagnie in Harlingen.

mallen_gangen

De 4 iroko gangen worden vervangen

mallen_bun

Eentje loopt door tot boven de bun

 

Trui ligt weer in het water

De hellingweek is weer achter de rug en ook dit jaar is er weer veel werk verzet. Er is een ware breeuwmarathon gehouden en een nieuwe generatie heeft leren breeuwen. Ongeveer de helft van alle naden is op een manier bijgewerkt. Daarnaast is er ook een nieuwe slijtlat onder het roer gezet en is er een stuk rot hout achter de stuurboordaanvaringsklamp vervangen. Natuurlijk zijn ook alle reguliere werkzaamheden als bottomcoaten en carboën uitgevoerd. De voorbereidingen voor het groot onderhoud hebben even op een wat lager pitje gestaan met de hellingweek, maar binnenkort pakken we de draad weer op. Over de voortgang van het groot onderhoud kun je hier lezen.

Trui in Rotterdam

Ondanks de storm van vorige week zondag hebben Marijn, Stefan en Marie-Louise met vereende kracht en hulp van het Stichting- en Bolkbestuur de boot naar Rotterdam weten te loodsen. Aldaar is gister begonnen met het uitruimen van de boot en inmiddels ligt alles wat los kon verspreid door de Bolk. De komende weekenden wordt dus weer vrolijk geklust. Help je mee?

Inschrijfweekend & Zomerklusweek

Het weekend van 1 en 2 september kan er weer gevaren worden! Inschrijven kan tot 17 augustus via facebook of het bestuur. Wees er dus snel bij, de rest van de weekenden van september is Trui verhuurd.

Trui is al weer in Delft en er wordt flink aan geklust. Gisteren is de eerste rotte dekbalk uitgehakt en is er een nieuw deel op maat gemaakt. Vandaag gaan we weer verder met het onderhoud in de Nieuwe Haven. Kom vooral langs om te helpen, kijken of gewoon voor een kop koffie.